سيد جمال الدين الحسيني الأفغاني
38
نامه ها و اسناد سياسى ( فارسى )
انسان كامل ، مظهر كمال حق پطرسبورغ ژوئيه فرنگى 10 جناب محتشم محترم حاجى محمدحسن أميندارالضرب السلطانيه مظهر عنايات خاصه الهيه بوده باشد چند هفته است كه ميخواهم جواب مكتوب شما را بنويسم و لكن بعضى خطرات مانع مىشود و اين از آن طرف باشد - جود مطلق الهى در هر طبيعت و ماهيتى بنوعى جلوه مىكند - آب زلال خوش گوار در هر تخمى برحسب سرشت آن بطعم ديگرى در مذاق ظاهر مىشود - هر انسانى در عالم أفاضه و استفاضه بمنزلهء دو كفهء ميزان است - معاملهء حق با انسان بر وفق معاملهء اوست با خلق - پس بايد هميشه عنايات غيرمتناهيه حق و قصور بىاندازهء خويش را در پيش نظر داشته با خلق خدا همانگونه معامله كرد - از خداوند تعالى علىالدوام بلااستحقاق نِعَم عظيمهء دنيويه و اخرويّه خواستن و هميشه طلب غفران ذنوب صغيره و كبيرهنمودن با وجود اين خلق را از خوان نعمت خود راندن و بر زلّات حقيره بانهايت خشم عقابكردن بسيار جاى شگفت است - انسان بايد مستمراً در دعوات خود بگويد كه - اى خداوند من - من بدين عجز و ناتوانى بر زيردستان رحم ميكنم و گناهان آنها عفو ميكنم - پس اگر تو با آن قدرت مطلقه و رحمت نامتناهى برين عاجز رحم كنى و از ذنوبم درگذرى و مورد عنايات خاصهام سازى چه عجب باشد - اينست عدل - و خداوند تعالى عين عدل است - براى صدتومان يا بيش و يا كم در حالت توانگرى نبايد عاجزى را حبس كرد - بايد انسان خواهان كمال سعى كند كه خود را مظهر صفات كماليه حق نمايد - انسان طالب رشاد